Bí ẩn 'con cú' trong ngôi mộ Mexico 1.400 năm tuổi

Tượng cú được đặt phía trên lối vào tiền sảnh của khu mộ. Ảnh: Luis Gerardo Peña Torres/INAH.

Các nhà khảo cổ học vừa phát hiện một lăng mộ của người Zapotec có niên đại khoảng 1.400 năm ở miền nam Mexico, được trang trí bằng những hoa văn chạm khắc tinh xảo. Công trình này được đánh giá là “phát hiện khảo cổ quan trọng nhất trong thập kỷ qua”, theo CNN.

Theo thông cáo của Viện Nhân học và Lịch sử Quốc gia Mexico (INAH) công bố tuần trước, lăng mộ nằm tại thị trấn San Pablo Huitzo, thuộc bang Oaxaca, được nền văn hóa Zapotec xây dựng vào khoảng năm 600 sau Công nguyên.

Một trong những chi tiết còn được bảo tồn gần như nguyên vẹn là bức tượng cú đặt phía trên lối vào buồng mộ. Bên trong mỏ của con cú có hình chạm khắc đầu người, có thể tượng trưng cho người được chôn cất trong lăng, INAH nhận định.

Hiện nay, Mexico vẫn có hàng trăm nghìn người nói tiếng Zapotec. Trong quan niệm của người Zapotec, cú là biểu tượng gắn liền với đêm tối và cái chết.

Khu di tích cũng lưu giữ nhiều bức bích họa đa sắc, thể hiện các biểu tượng liên quan đến quyền lực và cái chết. Ở lối vào buồng chôn cất có các hình chạm khắc hai nhân vật đang cầm nhiều vật phẩm khác nhau, được cho là những người canh giữ lăng mộ.

Trong tín ngưỡng của người Zapotec, cú là biểu tượng của đêm tối và cái chết. Ảnh: Luis Gerardo Peña Torres/INAH.

Bên trong buồng mộ còn có một bức bích họa được đánh giá là “phi thường”, sử dụng các gam màu đất son, trắng, xanh lục, đỏ và xanh lam, mô tả đoàn người đang mang theo những túi copal, loại nhựa cây thường được đốt làm hương trong các nghi lễ tôn giáo.

Tổng thống Mexico Claudia Sheinbaum đã nhấn mạnh tầm quan trọng của phát hiện này trong cuộc họp báo thường kỳ ngày 23/1. Bà nhận định: “Đây là phát hiện khảo cổ quan trọng nhất tại Mexico trong vòng một thập kỷ qua, nhờ mức độ bảo tồn nguyên vẹn cũng như những thông tin quý giá mà nó mang lại”.

Bộ trưởng Văn hóa Mexico, bà Claudia Curiel de Icaza, cũng khẳng định đây là một phát hiện “đặc biệt”, góp phần giúp hiểu rõ hơn về văn hóa Zapotec, bao gồm tổ chức xã hội, nghi lễ tang lễ và hệ thống tín ngưỡng của họ, những yếu tố được lưu giữ thông qua kiến trúc và các bức bích họa trong lăng mộ.

Hiện một nhóm chuyên gia liên ngành của INAH đang triển khai công tác bảo tồn và tiếp tục nghiên cứu địa điểm này. Công việc bao gồm gia cố các bức bích họa vốn đang trong tình trạng “mỏng manh” do ảnh hưởng từ rễ cây, côn trùng và những biến động môi trường diễn ra nhanh chóng, INAH cho biết.