|
| Thị trường đấu giá nghệ thuật không còn xoay quanh những bức tranh triệu USD. Ảnh: Christie's. |
Nửa đầu năm 2026 chứng kiến sự khởi sắc của thị trường đấu giá toàn cầu. Doanh số tại hai nhà đấu giá lớn nhất thế giới là Sotheby’s và Christie’s đều tăng gần 60-70% so với cùng kỳ năm trước, trong khi tỷ lệ bán thành công duy trì quanh mốc 90%, cho thấy nhu cầu sưu tầm đang phục hồi sau giai đoạn chững lại, theo The Art Newspaper.
Dù nghệ thuật thế kỷ XX và XXI vẫn chiếm tỷ trọng lớn nhất với doanh số hàng tỷ USD, hàng xa xỉ đã vươn lên trở thành phân khúc tăng trưởng nổi bật thứ hai. Danh mục này bao gồm đồng hồ, trang sức, ôtô sưu tầm, túi xách và đồ lưu niệm, trong đó riêng doanh số từ hàng xa xỉ đã đạt 539 triệu USD trong nửa đầu năm, tăng 15% so với cùng kỳ.
Đồng hồ và trang sức kéo thị trường đi lên
Theo báo cáo của ArtTactic, xu hướng này không chỉ xuất hiện ở một vài phiên đấu giá riêng lẻ mà đang phản ánh sự thay đổi của toàn thị trường.
Doanh số kỷ lục từ các bộ sưu tập đồ lưu niệm, cùng kết quả 1,4 tỷ USD của Heritage Auctions trong nửa đầu năm nay, cho thấy giới sưu tầm ngày càng quan tâm đến những tài sản mang giá trị văn hóa và tính biểu tượng bên cạnh các tác phẩm mỹ thuật truyền thống.
Đồng hồ là phân khúc tăng trưởng nổi bật nhất. Josh Pullan, Giám đốc toàn cầu bộ phận hàng xa xỉ của Sotheby's, cho biết nửa đầu năm 2026 ghi nhận kết quả kỷ lục trên nhiều danh mục, từ đồng hồ, ôtô sưu tầm đến trang sức, rượu vang và sách hiếm. Theo ông, điểm đáng chú ý không nằm ở một sản phẩm đơn lẻ mà ở sự tăng trưởng đồng đều của toàn bộ thị trường hàng xa xỉ.
Nhiều thương vụ giá trị lớn đã góp phần tạo nên đà tăng trưởng này. Một chiếc Ferrari 250 GT SWB California Spider đời 1961 được bán với giá 16,7 triệu euro tại Monte Carlo (Monaco). Tại Hong Kong (Trung Quốc), dây chuyền Cartier Tutti Frutti đạt mức 2,8 triệu USD, trong khi một chai tequila lập kỷ lục mới với giá 35.000 USD.
|
| Ferrari 250 GT SWB California Spider Competizione đời 1961 là tâm điểm phiên đấu giá Pebble Beach, với mức định giá vượt 20 triệu USD. Ảnh: Christie's. |
Kết quả kinh doanh của Phillips được công bố trước đó cũng cho thấy đồng hồ là danh mục tăng trưởng mạnh nhất trong nửa đầu năm 2026. Điều này phản ánh sự chuyển dịch rõ rệt trong thị hiếu của giới sưu tầm, khi những món đồ có thể đeo, sử dụng hoặc lưu giữ như một loại tài sản ngày càng thu hút sự quan tâm bên cạnh các tác phẩm nghệ thuật truyền thống.
Theo giới chuyên môn, đà tăng trưởng của đồng hồ và trang sức không chỉ đến từ giá trị của các món đồ mà còn phản ánh sự thay đổi trong cơ cấu người mua. Thế hệ Millennials và Gen Z hiện chiếm khoảng 1/3 số người tham gia đấu giá đồng hồ.
Cùng lúc đó, ngày càng nhiều khách hàng giàu lên từ lĩnh vực công nghệ và tài chính gia nhập thị trường, tạo ra một lớp nhà sưu tập mới với cách tiếp cận khác biệt.
Khác với giai đoạn trước đại dịch Covid-19, người mua hiện nay được đánh giá là ít mang tâm lý đầu cơ hơn. Thay vì chạy theo những cái tên quen thuộc hay kỳ vọng lợi nhuận ngắn hạn, họ quan tâm nhiều hơn đến giá trị chế tác, độ hiếm và câu chuyện đằng sau mỗi cỗ máy thời gian. Xu hướng này giúp các nhà chế tác độc lập như F.P. Journe, Simon Brette hay Rexhep Rexhepi ngày càng được săn đón trên thị trường đấu giá.
|
| Dây chuyền Cartier Tutti Frutti được bán tại phiên đấu giá của Sotheby's, góp phần đưa thị trường đấu giá Hong Kong lập kỷ lục doanh số trong nửa cuối năm 2025. Ảnh: Sotheby's. |
Josh Pullan nhận định thị trường đồng hồ mới chỉ ở giai đoạn đầu của một "khoảnh khắc khám phá". Theo ông, đây là sự chuyển dịch dài hạn, khi giới sưu tầm dần ưu tiên tay nghề thủ công và giá trị chế tác thay vì chỉ tập trung vào danh tiếng thương hiệu.
Mức chi tiêu trung bình của mỗi người tham gia đấu giá đồng hồ hiện đạt khoảng 129.000 USD, tăng xấp xỉ 60% so với cùng kỳ năm trước.
Sự xuất hiện của nhóm khách hàng mới cũng góp phần thay đổi cách vận hành của các sàn đấu giá. Theo thống kê, 47% khách hàng mới trong năm 2026 thuộc thế hệ Millennials hoặc Gen Z, trong khi 85% lượt trả giá được thực hiện trên nền tảng trực tuyến.
Điều này cho thấy đồng hồ và trang sức đang đóng vai trò như "cánh cửa" đưa những nhà sưu tập trẻ bước vào thị trường nghệ thuật, trước khi họ mở rộng sang các phiên đấu giá tác phẩm có giá trị lớn hơn.
Kiệt tác giữ vai trò dẫn dắt
Dù hàng xa xỉ trở thành động lực tăng trưởng mới, các tác phẩm nghệ thuật giá trị cao vẫn là thước đo sức khỏe của thị trường đấu giá.
Trong nửa đầu năm 2026, bộ sưu tập của nhà xuất bản S.I. Newhouse được bán với tổng giá trị 630,8 triệu USD, trở thành thương vụ lớn nhất từ đầu năm. Ba tác phẩm nổi bật nhất gồm Number 7A (1948) của Jackson Pollock đạt 181,2 triệu USD, Danaïde của Constantin Brancusi đạt 107,6 triệu USD và No. 15 (Two Greens and Red Stripe) của Mark Rothko được bán với giá 98,4 triệu USD.
Bên cạnh đó, tuần lễ đấu giá mùa xuân trong tháng 5 ghi nhận tổng doanh số 908,6 triệu USD, trong khi bộ sưu tập của nhà buôn nghệ thuật quá cố Robert Mnuchin đạt 173 triệu USD. Đến tháng 6, bộ sưu tập Lewis tại London lập thêm cột mốc mới với doanh số 406,2 triệu USD, trở thành phiên đấu giá nghệ thuật Ấn tượng, Hiện đại và Đương đại có giá trị cao nhất từng được tổ chức tại châu Âu.
|
| Tác phẩm Number 7A (1948) của Jackson Pollock đạt 181,2 triệu USD. Ảnh: S.I. Newhouse. |
Theo các chuyên gia, sự cộng hưởng giữa những thương vụ nghệ thuật quy mô lớn và sức hút ngày càng mạnh của đồng hồ, trang sức cùng các tài sản sưu tầm đã góp phần đưa thị trường đấu giá toàn cầu trở lại quỹ đạo tăng trưởng sau nhiều năm biến động.
Hiện giới quan sát đánh giá triển vọng của thị trường trong những tháng cuối năm vẫn tích cực, dù các dự báo dài hạn tiếp tục chịu ảnh hưởng từ bối cảnh kinh tế toàn cầu.
Sự phục hồi của thị trường đấu giá không đồng nghĩa người mua sẵn sàng chi tiền ở mọi mức giá. Theo các nhà đấu giá, giới sưu tầm hiện nay có hiểu biết ngày càng sâu về định giá và trở nên thận trọng hơn trong mỗi quyết định xuống tiền.
Một trong những chiến lược được áp dụng là đưa ra mức định giá tương đối thận trọng đối với các tác phẩm. Cách tiếp cận này nhiều lần tạo nên những phiên đấu giá vượt kỳ vọng. Chẳng hạn, bức Pommiers, Vétheuil (1878) của Claude Monet được ước tính từ 6 đến 8 triệu USD nhưng cuối cùng đạt mức 19,6 triệu USD sau cuộc cạnh tranh quyết liệt giữa các nhà sưu tập. Ngược lại, những tác phẩm được chào bán với mức định giá quá cao thường nhận được ít lượt trả giá hơn.
Sự thận trọng trong định giá cùng các cơ chế bảo đảm giúp tỷ lệ bán thành công của các phiên đấu giá duy trì quanh mốc 90% trong nửa đầu năm. Cạnh tranh giữa người mua cũng gia tăng, với trung bình gần 5 người trả giá cho mỗi lô và số người trả giá nhưng không chiến thắng tăng 69% so với cùng kỳ.
Những tín hiệu này cho thấy thị trường đang bước vào chu kỳ tăng trưởng mới, trong đó đồng hồ, trang sức và các tài sản sưu tầm xa xỉ dần trở thành động lực mở rộng tệp khách hàng, đặc biệt là Millennials và Gen Z.
Cuốn Vọng âm sắc màu khắc họa chân dung các họa sĩ từ Đông Dương đến đương đại, đồng thời bàn luận về thưởng thức nghệ thuật, giáo dục thẩm mỹ, vấn đề tranh thật - giả và giới hạn tiếp nhận hội họa của công chúng.