|
|
Cà phê phục vụ mục đích làm việc, học tập có nhóm khách hàng riêng. Ảnh minh hoạ: Phương Lâm. |
Theo báo cáo Thị trường Kinh doanh ẩm thực tại Việt Nam năm 2025 do iPos.vn thực hiện, một trong những xu hướng nổi bật trong năm 2025 là mô hình cà phê làm việc và học tập.
Đây là bước phát triển từ mô hình co-working space (không gian làm việc chung) tại các đô thị lớn. Lúc này, quán cà phê không còn chỉ là nơi gặp gỡ hay thư giãn, mà dần trở thành không gian chuyên biệt phục vụ nhu cầu làm việc, học bài.
Các cửa hàng theo mô hình này thường được thiết kế theo hướng yên tĩnh, bố trí nhiều bàn dài, bàn cao, ổ cắm điện và ánh sáng phù hợp để khách hàng có thể lưu lại trong thời gian dài. Tại TP.HCM, một số cửa hàng thậm chí vận hành xuyên suốt 24/7 để đáp ứng nhu cầu khách hàng.
Điểm đáng chú ý của mô hình cà phê làm việc và học tập nằm ở khả năng khai thác mặt bằng lớn một cách hiệu quả. Thực tế, một số thương hiệu đã triển khai mô hình thu phí theo thời gian sử dụng thay vì chỉ phụ thuộc vào đồ uống. Cách tiếp cận này cho thấy mô hình từng bước tách khỏi logic kinh doanh cà phê truyền thống, tiến gần hơn tới một dạng dịch vụ không gian chuyên dụng.
Tuy nhiên, phía sau sức hút ban đầu, mô hình này cũng đối mặt với nhiều rủi ro. Trước hết, dư địa mở rộng không quá lớn, bởi đây là loại hình phù hợp với khu vực trung tâm đô thị hoặc gần các trường đại học, nơi tập trung đông freelancer, nhân viên văn phòng và học sinh, sinh viên.
Bên cạnh đó, yêu cầu về mặt bằng rộng, vị trí thuận tiện và khả năng đầu tư cơ sở vật chất đồng bộ khiến chi phí ban đầu cao hơn mặt bằng chung. Không chỉ vậy, chi phí vận hành cũng là một áp lực đáng kể khi cửa hàng phải duy trì điện năng lớn để phục vụ sạc thiết bị, chiếu sáng, điều hòa và các tiện ích đi kèm suốt cả ngày, kéo theo chi phí bảo trì và khấu hao cao.
 |
| Cà phê đa công năng, phục vụ nhiều mục đích, nhu cầu xã hội, được dự đoán trở thành xu hướng trong năm 2026. Ảnh minh hoạ: Phương Lâm. |
Một điểm đáng lưu ý khác là mô hình cà phê làm việc và học tập đang được đẩy theo hướng cực đoan về trải nghiệm không gian. Việc đề cao sự yên tĩnh gần như tuyệt đối và tôn trọng tối đa không gian riêng tư giúp mô hình này tạo ra bản sắc rõ ràng, nhưng cũng đồng thời thu hẹp tệp khách hàng.
Trên thực tế, đây là điểm đến dành riêng cho những người có nhu cầu học tập và làm việc, thay vì phục vụ đa dạng các nhu cầu xã hội như trò chuyện, gặp gỡ hay thư giãn. Chính điều đó khiến khả năng mở rộng tập khách trở nên hạn chế. Ngoài ra, mô hình cũng dễ chịu ảnh hưởng theo mùa vụ, đặc biệt vào các giai đoạn nghỉ hè hoặc dịp Tết, khi nhóm học sinh, sinh viên tạm thời rời khỏi thị trường tiêu dùng thường xuyên.
Vì thế, báo cáo dự đoán rằng cà phê đa công năng sẽ trở thành xu hướng trong năm 2026. Đây là mô hình đáp ứng nhiều nhu cầu như học tập, làm việc, thư giãn và gặp gỡ xã hội trong một không gian duy nhất. Khác với các quán cà phê truyền thống, điểm hấp dẫn của mô hình này nằm ở việc tạo ra một cộng đồng người dùng ngồi lại lâu, tạo nên mật độ đông đúc, tràn đầy năng lượng thay vì cảm giác vắng vẻ, đìu hiu.
Thực khách, đặc biệt là giới trẻ và dân văn phòng, có xu hướng tìm kiếm những điểm chạm cảm xúc thông qua sự hiện diện của con người xung quanh, để giải tỏa áp lực tâm lý. Thậm chí tại TP.HCM, các mô hình này được nâng cấp thành các quán cà phê mở 24/7, đáp ứng được nhu cầu của sinh viên và freelancer.
Sự lên ngôi của mô hình trên cũng đến từ việc hóa giải tính chất cực đoan của các co-working space hay study cafe (quán cà phê học bài) truyền thống, vốn đòi hỏi sự im lặng tuyệt đối, gây áp lực cho thực khách.
Theo báo cáo, xu hướng năm 2026 hướng tới một không gian chừng mực, nơi thực khách tự giác tôn trọng không gian riêng bằng cách nói chuyện nhỏ nhẹ, tạo nên tiếng ồn nền êm ái thay vì tĩnh lặng như tờ.
Vì sao công ty chi tiền trang trí bàn làm việc riêng cho nhân viên?
Nhiều công ty hiện khuyến khích nhân viên cá nhân hóa không gian làm việc bằng cách tự trang trí bàn làm việc. Theo cuốn sách Đi làm đừng đi lầm của Tiến sĩ Tâm lý học Ron Friedman, việc này giúp nhân viên cảm thấy thoải mái, tăng cường cảm giác kiểm soát và giảm căng thẳng, từ đó nâng cao hiệu suất làm việc. Ngoài ra, việc cá nhân hóa không gian còn thúc đẩy tính trách nhiệm và cảm giác thuộc về doanh nghiệp của nhân viên.
