Lúc 2h sáng, Kim (25 tuổi), một nhân viên văn phòng tại Hàn Quốc, mở một trang web được thiết kế giống hệt ứng dụng giao đồ ăn dù không hề có ý định đặt món. Anh lướt thực đơn, cho đồ ăn vào giỏ rồi mô phỏng toàn bộ quá trình đặt hàng.
“Cảm giác như mình vừa thật sự gọi đồ ăn vậy”, Kim nói.
Theo chia sẻ, thói quen này đã nhiều lần giúp bản thân anh vượt qua cơn thèm ăn ban đêm.
“Nhiều lúc tôi rất muốn ăn khuya nhưng lại cố nhịn để tiết kiệm tiền. Vì trang web giống hệt ứng dụng thật nên tôi cứ vào xem và vờ như đặt mua liên tục”, anh nói.
 |
| Giới trẻ Hàn đặt đồ ăn trên ứng dụng giả lập để thỏa mãn cơn thèm ăn buổi đêm. Ảnh minh họa: Polina Zimmerman/Pexels. |
Thực chất, website anh đang nhắc đến là "Baemin giả", mô phỏng gần giống ứng dụng giao thức ăn cùng tên. Với Kim, hành động giả vờ đặt đồ ăn vào buổi tối đã trở thành một thú vui để thỏa mãn cơn thèm ăn.
Những nền tảng như vậy được gọi là “website dopamine” - các không gian trực tuyến tạo cảm giác kích thích và thỏa mãn tức thì cho người dùng. Chẳng hạn, với trang giao đồ ăn giả, người dùng có thể xem menu, chọn món, thêm vào giỏ hàng nhưng không thể hoàn tất thanh toán.
Một số trang còn hiển thị thời gian giao hàng, đánh giá sao hay giao diện y hệt ứng dụng thật, nhưng điểm khác biệt duy nhất là không thể đặt món. Với nhiều người, chính điều đó lại trở thành sức hút, vì họ vẫn có cảm giác “được gọi đồ ăn” mà không phải tốn tiền.
Một website khác mô phỏng việc hút thuốc trong giờ nghỉ cũng được giới trẻ Hàn Quốc yêu thích rầm rộ. Sau khi đăng nhập vào web, người dùng sẽ “hút thuốc online” cùng những người đang truy cập cùng thời điểm, tạo cảm giác như mọi người đang cùng nhau nghỉ giải lao dù chẳng ai thực sự hút thuốc.
Nhiều người dùng ẩn danh để lại những dòng bình luận như: “Tôi đang cố gắng vượt qua thêm một ngày nữa” hay “Tôi chỉ muốn được về nhà”, khiến website giống một phòng nghỉ ngơi tập thể trên mạng. Tương tự ứng dụng giao đồ ăn giả, nền tảng này cũng giúp người sử dụng tái hiện một thói quen quen thuộc mà không cần diễn ra ngoài đời thực.
Tuy nhiên, Gen Z Hàn Quốc cho rằng những ứng dụng này không phải là trò đùa, mà chúng thật sự cho họ một khoảng thời gian ngắn để thư giãn, lấy lại tinh thần.
 |
| Nhiều người tìm đến mukbang để giải tỏa cảm giác thèm ăn mà không cần gọi món. Ảnh minh họa: @Tzuyang. |
Lee (24 tuổi), một sinh viên đại học, cũng thừa nhận với The Korea Times rằng bản thân thường xuyên đăng nhập vào “phòng hút thuốc online” mỗi khi ôn thi hoặc mất tập trung lúc làm bài.
“Tôi không hút thuốc thật, nhưng cảm giác như đang nghỉ cùng ai đó nên thấy dễ chịu lạ thường”, Lee nói.
Theo Lee, website này còn giúp giảm cảm giác cô đơn khi phải học một mình. Điều khiến anh thấy được an ủi không nằm ở việc trò chuyện, mà ở cảm giác có những người khác cũng đang hiện diện trong cùng không gian ảo đó.
“Khi vào trang web lúc học bài, tôi có cảm giác những người khác cũng đang chật vật giống mình nên đỡ cô đơn hơn”, Lee nói.
Kim cũng mô tả những trang giao đồ ăn giả là cách để “thả lỏng tạm thời”. Trong bối cảnh phí giao hàng ngày càng đắt đỏ, nhiều người thường do dự trước khi nhấn nút đặt món trên ứng dụng thật, nhưng ở các website giả lập, áp lực đó hoàn toàn biến mất.
“Vì biết chắc không thể đặt hàng nên tôi có thể thoải mái lướt xem mà không thấy áp lực. Nó giống như xem ảnh đồ ăn trên mạng vậy. Chỉ cần xem thôi cũng thấy tâm trạng khá hơn một chút”, Kim nói.
 |
| Gen Z Hàn Quốc tìm thấy niềm vui khi tham gia các phòng hút thuốc online và trò chuyện với những người giống mình. Ảnh minh họa: Magnific. |
Theo Kim Heon-sik, giáo sư tại Đại học Jungwon (Hàn Quốc), sự phổ biến của các website này phản ánh văn hóa Internet ngày càng dựa vào những cảm giác kích thích nhanh và liên tục. Ông cho rằng hiện tượng này khá giống với việc xem “mukbang”, các video phát sóng cảnh người khác ăn uống, khiến người xem vẫn cảm thấy được thỏa mãn cơn thèm ăn mà không cần ăn thật.
“Gần đây xuất hiện rất nhiều nội dung giúp con người trải nghiệm gián tiếp những thứ như đồ ăn, thuốc lá hay rượu bia. Các website này cũng cho thấy mong muốn được tận hưởng cảm giác tương tự mà không cần trực tiếp tham gia ngoài đời”, ông nói.
Theo giáo sư Kim Heon-sik, sự phổ biến của những “website dopamine” phản ánh trạng thái mệt mỏi, bất an và áp lực tương lai mà nhiều người trẻ đang đối mặt. Trong bối cảnh tình trạng kiệt sức ở giới trẻ đang ngày càng trở nên phổ biến, không ít người tìm kiếm cảm giác được an ủi thông qua những kết nối lỏng lẻo trên mạng.
“Chỉ cần biết rằng vẫn có những người khác đang online cùng lúc, dù không quen biết nhau, cũng có thể làm dịu cảm giác cô đơn và lo lắng. Đồng thời, việc không phải duy trì quá nhiều những mối quan hệ nặng nề hay áp lực ngoài đời thực cũng mang lại sự thoải mái cho nhiều người trẻ”, ông nói.
Gen Z giúp đẩy doanh số của tiểu thuyết lãng mạn
Cách đây một thập kỷ, nhóm đọc tác phẩm lãng mạn nhiều nhất là phụ nữ 35-54 tuổi. Nhưng trong vài năm qua, độ tuổi đã được mở rộng và trẻ hóa xuống thế hệ Gen Z. Sự thành công của các tác phẩm lãng mạn trong việc chinh phục độc giả này còn được thúc đẩy mạnh mẽ bởi những cộng đồng yêu sách trên mạng xã hội.
