Đương kim vô địch F1 Lando Norris 'đau lòng' vì chặng Nhật Bản

Năm 2025, tay đua F1 người Hà Lan Max Verstappen có một vòng phân hạng đáng nhớ khi giành vị trí xuất phát đầu (pole) tại Suzuka, trường đua nổi tiếng của Nhật Bản.

Màn trình diễn này gần như hoàn hảo, khi Verstappen khai thác tối đa khả năng của chiếc xe và kỹ năng cá nhân, đẩy giới hạn tốc độ và kiểm soát lên mức cao nhất, đúng tinh thần của một trong những đường đua khó nhất của F1.

Chỉ sau một năm, mọi thứ đã thay đổi. Mùa giải 2026 mang đến những chiếc xe và động cơ mới, kéo theo việc các tay đua buộc phải thay đổi cách khai thác một vòng chạy. Max Verstappen chỉ xếp thứ 11 ở vòng phân hạng, trong khi vị trí pole thuộc về tay đua trẻ Kimi Antonelli của Mercedes. Tuy nhiên, điều đáng chú ý không nằm ở thứ hạng mà ở việc chính các tay đua cũng thừa nhận trải nghiệm tại Suzuka đã không còn như trước, theo New York Times.

Một trong những thay đổi rõ rệt nhất nằm ở cách chiếc xe xử lý năng lượng. Với cơ chế “super clipping”, khi pin bắt đầu sạc lại ngay cả lúc xe đang tăng tốc tối đa, việc đạp hết ga không còn đồng nghĩa với việc đạt tốc độ cao hơn. Tay đua Carlos Sainz mô tả nghịch lý này ngắn gọn: “Bạn càng đạp, bạn càng chậm”.

Thay vì giữ chân ga tối đa qua các góc cua tốc độ cao như trước, các tay đua giờ phải tính toán thời điểm nhả ga để duy trì năng lượng cho những đoạn thẳng. Một vòng chạy vì thế không còn đơn thuần là bài kiểm tra của sự dũng cảm mà trở thành bài toán tối ưu năng lượng và chiến thuật.

F1 2026 gây tranh cãi

Sự khác biệt thể hiện rõ qua từng đoạn trên đường đua. Ở phần đầu với chuỗi cua chữ S, xe năm 2026 chậm hơn đáng kể do lực ép xuống mặt đường giảm. Tốc độ có lúc giảm hơn 20 km/h, khiến cảm giác bám đường quen thuộc không còn rõ rệt. Dù vậy, một số tay đua như Kimi Antonelli cho rằng đoạn này vẫn mang lại cảm giác thú vị nhất định.

Tuy nhiên, từ sau khúc cua số 6, mọi thứ bắt đầu thay đổi. Lewis Hamilton thừa nhận các tay đua không thể giữ ga tối đa như trước vì phải tiết kiệm năng lượng cho xe.

Ở khu vực Degner, vốn là đoạn cua đòi hỏi sự dứt khoát và chính xác, các tay đua giờ phải chạy thận trọng hơn, giảm tốc sớm và hạn chế tăng ga giữa hai góc cua. Chỉ riêng đoạn này cũng khiến thời gian hoàn thành một vòng chậm hơn khoảng nửa giây so với năm trước.

Tay đua Alpine Franco Colapinto thi đấu ở vòng phân hạng chặng Japanese Grand Prix trên đường đua Suzuka.

Không nơi nào thể hiện rõ sự thay đổi như 130R, góc cua từng là biểu tượng của lòng can đảm. Trước đây, đoạn đường này là nơi các tay đua giữ ga tối đa, chấp nhận rủi ro để đổi lấy tốc độ. Nhưng với xe 2026, tốc độ lại giảm mạnh khi bước vào đoạn này do “super clipping”, hiện tượng xe giảm tốc dù đang tăng ga do hệ thống pin chuyển sang chế độ sạc.

Antonelli đạt tới 204 mph trước khi tụt xuống còn 170 mph ngay trước khi phanh vào đoạn cua chữ S gắt buộc xe giảm tốc, mức giảm 34 mph ở đoạn mà trước đây xe vẫn tiếp tục tăng tốc.

“Nhìn tốc độ tụt xuống như vậy thực sự khiến bạn đau lòng”, đương kim vô địch F1 Lando Norris chia sẻ, thừa nhận cảm giác hụt hẫng.

Kỹ năng lái thua chiến lược quản lý năng lượng

Những thay đổi này đang làm dấy lên nhiều tranh luận trong giới đua xe F1. Tay đua Fernando Alonso thậm chí cho rằng kỹ năng lái xe giờ không còn quan trọng như trước. Dù nhận định này có phần gay gắt, song lại cho thấy thực tế F1 đang dần chuyển từ việc đề cao bản năng và phản xạ của tay đua sang việc tính toán năng lượng và chiến thuật.

Ở góc nhìn chung, sự thay đổi này không hoàn toàn tiêu cực. Xe mùa 2026 giúp các cuộc đua chính có nhiều pha vượt hơn, mang lại kịch tính, điều mà phần lớn khán giả quan tâm. Tuy nhiên, vòng phân hạng thể hiện rõ nhất trình độ tay đua lại đang mất đi nét đặc trưng vốn có.

Andrea Kimi Antonelli chiến thắng tại chặng đua Japanese Grand Prix.

Carlos Sainz cho biết Liên đoàn Ôtô Quốc tế (FIA) và ban tổ chức đang xem xét điều chỉnh để cải thiện tình hình, nhưng cũng lo ngại các đội đang có lợi thế sẽ không muốn thay đổi.

Từ lâu, Suzuka được xem là một trong những đường đua biểu tượng của F1. Nhưng với thế hệ xe mới, chính các tay đua cũng bắt đầu đặt câu hỏi liệu nơi này còn giữ được sức hút như trước. Dù người hâm mộ vẫn đón nhận tích cực nhờ các cuộc đua hấp dẫn hơn, nhiều tay đua cho rằng nếu không có điều chỉnh, F1 có thể đang đánh đổi “cảm giác lái”, yếu tố từng tạo nên bản sắc của môn thể thao này.